De Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme – de Wwft – verplicht bepaalde beroepsgroepen om actief bij te dragen aan de bestrijding van financiële criminaliteit. Notarissen behoren tot de zogenoemde “poortwachters” van het financiële stelsel: zij spelen een sleutelrol bij transacties waarbij grote geldbedragen of waardevolle activa betrokken zijn, en zijn daarom wettelijk verplicht om ongebruikelijke situaties te signaleren en te melden.

Wat houdt de Wwft in?

De Wwft verplicht instellingen en beroepsbeoefenaren om te voorkomen dat hun dienstverlening wordt misbruikt voor witwassen of de financiering van terrorisme. Witwassen is het verhullen van de criminele herkomst van gelden door ze via legale kanalen te laten circuleren. Terrorismefinanciering betreft het beschikbaar stellen van middelen voor terroristische activiteiten. De Wwft beoogt dit te voorkomen door poortwachters – zoals notarissen, banken en accountants – verplicht te stellen verdachte transacties vroegtijdig te herkennen en te melden.

Hoe is de Wwft van toepassing op de notaris?

De notaris is betrokken bij juridisch en financieel belangrijke handelingen: de overdracht van onroerend goed, de oprichting van vennootschappen, het opstellen van testamenten en schenkingsakten, en nog veel meer. Juist omdat het notariaat een essentiële schakel vormt in dergelijke transacties, is de notaris uitdrukkelijk aangewezen als meldingsplichtige instelling onder de Wwft. Dit betekent dat de notaris bij iedere opdracht kritisch moet beoordelen of er risico’s bestaan op misbruik.

Verplichtingen van de notaris onder de Wwft

Cliëntenonderzoek (Know Your Client)

Voordat de notaris diensten verleent, is hij verplicht de identiteit van de cliënt vast te stellen en te verifiëren. Dit geldt ook voor de uiteindelijk belanghebbende (UBO) achter een rechtspersoon: de persoon die in werkelijkheid de zeggenschap uitoefent of het economisch belang heeft. Hoe hoger het risico van een transactie, hoe grondiger dit onderzoek moet zijn.

Voortdurende monitoring

Het onderzoek stopt niet bij de eerste kennismaking. De notaris bewaakt gedurende de gehele relatie of de transacties overeenkomen met het bekende profiel van de cliënt. Onverwachte afwijkingen kunnen aanleiding geven tot nader onderzoek.

Melding van ongebruikelijke transacties

Indien de notaris vaststelt dat een transactie ongebruikelijk is – op basis van objectieve of subjectieve indicatoren – is hij verplicht hiervan melding te doen bij de Financial Intelligence Unit Nederland (FIU-Nederland). Dit is een wettelijke plicht; de notaris heeft hierbij geen discretionaire ruimte. De meldplicht geldt ongeacht of de transactie uiteindelijk doorgaat.

Geheimhoudingsplicht (tipping off)

Zodra een melding is gedaan of wordt overwogen, mag de notaris de betrokken cliënt hier niet van op de hoogte stellen. Deze zogenoemde “tipping off”-verbod is essentieel om eventueel onderzoek niet te doorkruisen.

Vastlegging en bewaarplicht

De notaris legt alle bevindingen en verrichte onderzoekshandelingen schriftelijk vast en bewaart deze gedurende de wettelijk voorgeschreven termijn.

De rol van de notaris als poortwachter

De verplichtingen onder de Wwft zijn geen bureaucratische formaliteit, maar onderdeel van de maatschappelijke verantwoordelijkheid van het notariaat. Door zorgvuldig cliëntenonderzoek te verrichten en verdachte transacties te melden, draagt de notaris bij aan een integere rechtspraktijk en een gezond financieel stelsel. Dit is in het belang van de samenleving als geheel – en van iedere cliënt die in goed vertrouwen een beroep doet op notariële dienstverlening.

Heeft u vragen over wat de Wwft voor uw situatie betekent? Neem gerust contact met ons op.

 

Anti-Money Laundering and Counter-Terrorist Financing Act (Wwft)

The Anti-Money Laundering and Counter-Terrorist Financing Act – the Wwft – obliges certain professions to actively contribute to combating financial crime. Civil-law notaries are among the so-called “gatekeepers” of the financial system: they play a key role in transactions involving large sums of money or valuable assets, and are therefore legally required to identify and report unusual situations.

What does the Wwft entail?

The Wwft requires institutions and professionals to prevent their services from being misused for money laundering or the financing of terrorism. Money laundering is the concealment of the criminal origin of funds by channelling them through legitimate circuits. Terrorist financing involves making resources available for terrorist activities. The Wwft aims to prevent this by requiring gatekeepers – such as notaries, banks, and accountants – to identify and report suspicious transactions at an early stage.

How does the Wwft apply to the notary?

The notary is involved in legally and financially significant acts: the transfer of real estate, the incorporation of companies, the drafting of wills and deeds of gift, and much more. Precisely because the notarial profession forms an essential link in such transactions, the notary is expressly designated as a reporting institution under the Wwft. This means that the notary must critically assess, for every assignment, whether risks of misuse exist.

Obligations of the notary under the Wwft

Client due diligence (Know Your Client)

Before providing services, the notary is required to establish and verify the identity of the client. This also applies to the ultimate beneficial owner (UBO) behind a legal entity: the person who in reality exercises control or holds the economic interest. The higher the risk of a transaction, the more thorough this investigation must be.

Ongoing monitoring

The investigation does not end at the initial introduction. Throughout the entire relationship, the notary monitors whether transactions are consistent with the client’s known profile. Unexpected deviations may give cause for further investigation.

Reporting of unusual transactions

If the notary determines that a transaction is unusual – on the basis of objective or subjective indicators – they are required to report this to the Financial Intelligence Unit Netherlands (FIU-Nederland). This is a statutory obligation; the notary has no discretionary latitude in this regard. The reporting obligation applies regardless of whether the transaction ultimately proceeds.

Duty of confidentiality (tipping off)

Once a report has been made or is being considered, the notary may not inform the client concerned. This so-called “tipping off” prohibition is essential to avoid obstructing any potential investigation.

Record-keeping and retention obligation

The notary records all findings and investigative actions taken in writing and retains these for the legally prescribed period.

The role of the notary as gatekeeper

The obligations under the Wwft are not a bureaucratic formality, but form part of the social responsibility of the notarial profession. By conducting thorough client due diligence and reporting suspicious transactions, the notary contributes to an integrity-based legal practice and a sound financial system. This is in the interest of society as a whole – and of every client who places their trust in notarial services.